| Przejdź do listy artykułów | Data wprowadzenia: 01 Październik 2009 |
| Sekcja Artykuły bezpłatne | Kategoria Ogólne | |
Skoro już wiemy z „kim jesteśmy powiązani” i z kim wzajemne rozliczenia przekroczyły progowe wielkości obligujące nas do przygotowania dokumentacji cen transferowych, to porządkujemy umowy podpisane z podmiotami powiązanymi. Najlepiej jest przygotować spis umów aktywnych (podpisanych i obowiązujących) podlegających dokumentacji. Dodatkowo konieczne jest utworzenie (ewentualnie zmodyfikowanie już istniejącego) archiwum umów (np. w wersji elektronicznej w formacie plików „pdf”) do którego pełny dostęp miałaby osoba odpowiedzialna za uzupełnienie i przygotowanie dokumentacji cen transferowych.
Teraz kolejny krok - skompletowanie danych o poziomie marż realizowanych na transakcjach kontrolowanych w podziale na typy transakcji (lub poszczególne umowy-projekty realizowane wspólnie), to zadanie dla analityka finansowego lub Zespołu Księgowości oraz zebranie danych na temat realizowanych strategii sprzedaży i porównanie z wykonaniem (w tym, jeśli to możliwe, analiza obowiązujących cenników, polityk rabatów i wszelkich innych czynników kształtujących poziom cen) aby pokazać jak wynik na transakcjach kontrolowanych kształtował się w odniesieniu do tak zwanej „reszty świata” czyli transakcji zawieranych na warunkach rynkowych.
Wykonanie wymienionych powyżej czynności niezbędne jest do dokonania wyboru właściwej metody dla weryfikacji rynkowego charakteru cen w transakcjach między podmiotami powiązanymi, daje bowiem rzetelne dane do określenia podstaw oceny transakcji – czyli przeprowadzenia analizy funkcjonalnej oraz zbadania danych porównywalnych. Każda transakcja może być bowiem badana z punktu widzenia obu lub kilku stron, które biorą w niej udział. W praktyce jednak zakres analizy często zostaje ograniczony wyłącznie do jednej ze stron transakcji. Co do zasady strona której wynagrodzenie może zostać poddane weryfikacji przez organy kontroli podatkowej przy użyciu dostępnych metod szacowania zysków (określonych w przepisach podatkowych) to zazwyczaj podmiot, którego ceny lub realizowane zyski mogą zostać zweryfikowane w oparciu o dostępne dane porównywalne, to jest dane z transakcji realizowanych przez podmiot z kontrahentami niepowiązanymi lub dane o transakcjach zawieranych przez podmioty niezależne. Zatem w większości przypadków poddawana analizie jest strona transakcji, która pełni funkcję sprzedającego daną usługę lub towar – co do zasady ma ona bowiem najpełniejsze informacje o istocie transakcji z punktu widzenia potrzeb analizy funkcjonalnej oraz zaangażowanych aktywów. Z tego względu niezbędne jest określenie:
-- schematu kalkulacji wynagrodzenia za usługę / towar będący przedmiotem transakcji kontrolowanej;
-- która ze stron transakcji kontrolowanej ponosi większość ryzyk związanych z realizacją konkretnej umowy/zlecenia, kto odpowiada bezpośrednio przed ewentualnym klientem zewnętrznym i kto angażuje istotne wartości o charakterze niematerialnym takie jak: firma, reputacja, znak towarowy i inne podobne.
Po takiej przygrywce powinna nastąpić kalkulacja wynagrodzenia. Podstawowe metody kalkulacji ceny określa Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10 października 1997 roku w sprawie sposobu i trybu określania dochodów podatników w drodze oszacowania cen w transakcjach dokonywanych przez tych podatników. Przykładowo podmiot będący stroną transakcji kontrolowanej może skorzystać z:
-- metody porównywalnej ceny niekontrolowanej („metoda PCN”) lub metody rozsądnej marży zwanej także „koszt plus”(w zależności od możliwości pozyskania danych rynkowych potrzebnych do porównań);
-- metody marży transakcyjnej netto („metoda TNMM”) jako metody pomocniczej.
Metoda PCN polega na porównaniu ceny ustalonej w transakcjach kontrolowanych z ceną stosowaną w porównywalnych transakcjach przez podmioty niezależne i na tej podstawie określeniu wartości rynkowej przedmiotu transakcji zawartej między podmiotami powiązanymi. Zgodnie z zapisami Rozporządzenia wspomnianego porównania dokonać można na podstawie cen, jakie stosuje dany podmiot na danym lub porównywalnym rynku w transakcjach z podmiotami niezależnymi (wewnętrzne porównanie cen).
Metoda „koszt plus” polega na ustaleniu ceny sprzedaży rzeczy i praw oraz świadczenia usług w transakcji kontrolowanej na poziomie odpowiadającym sumie kosztów bezpośrednio związanych z nabyciem od podmiotu niezależnego lub wytworzeniem we własnym zakresie przedmiotu transakcji i odpowiedniego zysku wynikającego z warunków rynkowych i wykonywanych przez te podmioty funkcji oraz kosztów pośrednich, z wyłączeniem kosztów ogólnych zarządu, to jest kosztów działania jednostki jako całości oraz kosztów zarządzania tą jednostką. Ta metoda prawdopodobnie właściwą byłaby przy dokumentowaniu wynagrodzenia uzyskiwanego przez wyspecjalizowane centra kompetencyjne – typu księgowość, kadry-płace).







